Tientallen miljoenen aan cryptomunten in beslag genomen, overheid kon slechts fractie veilen
Eind 2024 had de overheid een recordbedrag van 23,5 miljoen euro aan inbeslaggenomen cryptomunten in handen. Toch kon er in 2024 minder dan 3 miljoen euro aan cryptomunten geveild worden en zo naar de schatkist vloeien. Tussen 2021 en 2023 werd er bovendien geen enkele veiling georganiseerd. Dat blijkt uit informatie die federaal parlementslid Alexander Van Hoecke(Vlaams Belang) opvroeg.“Het gaat om miljoenen uit criminele activiteiten die niet naar de schatkist vloeien, en dat terwijl een veelvoud daarvan zelfs nooit inbeslaggenomen wordt.” Het Vlaams Belang vraagt om een actieplan.
Het Centraal Orgaan voor de Inbeslagneming en de Verbeurdverklaring (COIV) beheert onder meer inbeslaggenomen cryptomunten. Het belang van crypto in criminele milieus is de afgelopen jaren aanzienlijk toegenomen. De waarde van de virtuele portefeuille van het COIV bedroeg op 31 december 2024 ruim 23,5 miljoen euro. Een recordbedrag en een verdrievoudiging in vergelijking met het jaar ervoor. Volgens de meest recente beschikbare cijfers bedroeg de waarde van de crypto-portefeuille van het COIV eind maart iets meer dan 18 miljoen euro.
Sinds enkele jaren organiseert de overheid dan ook veilingen van in beslaggenomen cryptomunten. Dat gebeurde voor het eerst in 2019 en leverde toen zo’n 332.987 euro op. De Belgische overheid schakelde oorspronkelijk een Noord-Iers veilinghuis (Wilsons Auction) in, maar zij verloren in 2021 hun tijdelijke erkenning. Daardoor konden er maar liefst twee jaar lang geen veilingen meer plaatsvinden. Volgens minister van Justitie Annelies Verlinden (cd&v) werd het COIV daarover “laattijdig ingelicht”. Sinds 2023 is een nieuw, eveneens Brits, veilinghuis ingeschakeld: Asset Reality.
“Het gaat om miljoenen die niet in de strijd tegen georganiseerde criminaliteit kunnen ingezet worden”
In 2024 werd door het veilinghuis iets minder dan 3 miljoen euro aan cryptomunten uit 13 strafdossiers verkocht. Het jaar daarvoor ging het om iets meer dan een half miljoen euro aan cryptomunten uit 11 strafdossiers. Voor 2025 zijn er nog geen cijfers beschikbaar.
“Het gebruik van crypto is wijdverspreid bij criminele organisaties”, zegt Van Hoecke. “Met crypto kunnen criminelen betalingen uitvoeren die aan elke vorm van toezicht ontsnappen én het stelt hen in staat om geld wit te wassen.”
Uit een onderzoek van De Tijd en Knack bleek eerder al dat de Belgische staat tientallen miljoenen euro’s misloopt, onder meer door een gebrek aan voldoende opgeleide speurders. “Dat de overheid er dan ook nog niet in slaagt om de cryptomunten die ze wél in beslag genomen heeft naar de schatkist te doen vloeien is bijzonder triest”, besluit Van Hoecke. “Het gaat om miljoenen die niet in de strijd tegen georganiseerde criminaliteit kunnen ingezet worden. Daarom willen we dat de regering met maatregelen op korte termijn komt om enerzijds meer crypto in beslag te kunnen nemen en anderzijds een snellere verkoop van die cryptomunten. Er is onder meer nood aan bewustmaking bij alle speurders, want maar al te vaak wordt crypto nog over het hoofd gezien. Bovendien moet er grensoverschrijdend samengewerkt worden om druk uit te oefenen op cryptoplatformen om mee te werken met het gerecht.”